ตุ๋ย เข้มแข็ง : ช่างทอที่ทอผ้าได้ทั้งกี่กระตุกและกี่โบราณ

ตุ๋ย เข้มแข็ง : ช่างทอที่ทอผ้าได้ทั้งกี่กระตุกและกี่โบราณ

           ป้าตุ๋ย  เข้มแข็ง  ช่างทอวัย 65 ปี แห่งชุมชนมอญบ้านม่วง ตำบลบ้านม่วง อำเภอบ้านโป่ง จังหวัดราชบุรี  ป้าตุ๋ยประสบการณ์ในการทอผ้ามากกว่า  50  ปี  เป็นทั้งช่างทอและครูสอนทอผ้าแก่นักเรียนโรงเรียนวัดบ้านม่วงมีความสามารถในการทอผ้าทั้งทอผ้าด้วยกี่โบราณ  และกี่กระตุก โดยทอผ้าโสร่ง  ผ้าขาวม้า  ผ้าลายเกร็ดเต่า  ผ้าซิ่นได้สวยงาม  และประณีต

ภาพที่ 1  ตุ๋ย เข้มแข็ง ช่างทอวัย 65 ปี แห่งชุมชนมอญบ้านม่วง

ย้อนรอยวิถีการถักทอผืนผ้าของป้าตุ๋ย

          ป้าตุ๋ยทอเป็นในราวอายุ 16 ปี เห็นแม่ทอแล้วฝึกทอเอง แรกๆ ก็ทอผิดบ้าง เรียนรู้เรื่อยมา จนทอเป็น และสามารถทอผ้าได้ทั้งการทอด้วยกี่โบราณและกี่กระตุก ป้าเล่าความหลังว่า“ฝึกทอผ้าตั้งสมัยรุ่น อายุ 16 – 17 ได้มั้ง เห็นแม่ทอผ้าอยู่ใต้ถุนบ้าน ดูแม่ทอถามบ้าง แล้วก็มาฝึกทอเอง แรกก็ผิดบ้าง แต่ไม่มาก ก็ทอเรื่อยมาระยะหนึ่ง จากนั้นหันมาทำเกษตรปลูกหน่อฝรั่ง ช่วงประมาณปี 2530 ได้มั้ง หน่อไม่ฝรั่งส่งนอกราคาดี มาเริ่มทอผ้าอีกครั้งในปี 2547” การเริ่มทอผ้าครั้งใหม่เริ่มจากการนำกี่โบราณมาประกอบอีกครั้ง “ตอนเริ่มจะทอผ้าอีกครั้งนี้ ก็เอากี่โบราณที่พุ่งกระสวยด้วยมือ กี่หลังนี้เป็นมรดกของแม่มาประกอบและเริ่มทอ ต่อมาด้วยเหตุที่งานผ้าของเรามีการทอผ้า 2 แบบ คือ ผ้าโสร่ง กับผ้าขาวม้า เลยทำกี่อีกหลังหนึ่งเป็นกี่กระตุก และนำกี่โบราณหลังเดิมมาดัดแปลงเป็นกี่กระตุก ตอนนี้เลยมี 2 หลัง เป็นกี่กระตุกทั้งคู่ หลังหนึ่งใช้ทอโสร่ง อีกหลังหนึ่งทอผ้าขาวม้า เลยสามารถทอผ้าตามที่ลูกค้าสั่งได้เลย ไม่ต้องรอ”

ภาพที่ 2  ทอผ้าลายพันตัวสีเขียว

ส่งต่อภูมิปัญญาการถักทอผืนผ้าสู่นักเรียน

          เพื่อการอนุรักษ์วิถีการถักทอผืนผ้าของชาวมอญบ้านม่วงไม่ให้สูญหายไป โรงเรียนวัดบ้านม่วง โดยคุณครูจิตอารีย์ กรดเครือ ได้พัฒนาหลักสูตรวิชาเลือกผ้ามอญทอมือ ขึ้น โดยได้เชิญป้าตุ๋ยเป็นวิทยากรสอนนักเรียนเป็นเวลา 10 กว่าปี

ภาพที่ 3  นักเรียนฝึกทอผ้า

แท็กที่เกี่ยวข้อง

บทความที่เกี่ยวข้อง