อารียา นันทกิจ ทอผ้าด้วยอุดมการณ์ “ผ้าที่ดีต้องไม่มีตำหนิ”

อารียา นันทกิจ ทอผ้าด้วยอุดมการณ์ “ผ้าที่ดีต้องไม่มีตำหนิ”

ป้าอารียา นันทกิจ หรือที่เรียกกันในหมู่เพื่อน ๆ ว่า “ป้านา” เดิมอยู่ที่บ้านหนองปง อำเภอเขาย้อย จังหวัดเพชรบุรี ย้ายถิ่นตามสามีมาอยู่ที่ชุมชนไทยทรงดำบ้านหัวเขาจีน ป้านาเรียนรู้การทอผ้าจากแม่ตั้งแต่สมัยอยู่ที่บ้านหนองปง ทอผ้ามาประมาณ 30 ปี ทอผ้าขาวม้าและทอผ้าซิ่น การตัดเย็บเสื้อผ้าชุดแต่งกายของไทยทรงดำ และอีกหลากหลายรูปแบบ

1 อารียา นันทกิจ ช่างทอวัย 61 ปี แห่งชุมชนไทยทรงดำบ้านหัวเขาจีน
1 อารียา นันทกิจ ช่างทอวัย 61 ปี แห่งชุมชนไทยทรงดำบ้านหัวเขาจีน

ทอผ้าให้กับสมาชิกในครอบครัว

ในสมัยก่อนที่ยังไม่มีวิถีการผลิตผ้าจากโรงงานทอผ้าหรือการเดินทางไปมาลำบากทำให้ยากต่อการหาซื้อผ้าจากตลาดที่อยู่ในตัวเมืองได้ ประกอบกับผ้าจากตลาดมีราคาสูง มูลเหตุทั้งหลายเป็นที่มาของการไม่อาจบริโภคผ้าจากตลาดได้ กลุ่มคนในชุมชนที่อยู่ห่างไกลโดยเฉพาะชนเผ่าชาติพันธุ์ต่าง ๆ จึงมักสร้างองค์ความรู้ในการทอผ้าเพื่อใช้เอง โดยมักเป็นหน้าที่ของผู้หญิงที่อาจแม่บ้าน หรือลูกผู้หญิง จนกระทั้งกลายเป็นคุณสมบัติพื้นฐานของกลุ่มคนในหลายชนเผ่า ว่าหากเป็นผู้หญิงต้องทอผ้าเป็น ป้านาก็เช่นเดียวกันเป็นผู้หญิงไทยทรงดำที่ได้รับการบ่มเพาะความเป็นสตรีจากการที่แม่สอนให้ทอผ้า และรับหน้าที่การทอผ้าให้กับน้อง ปู่ และย่า โดยทอด้วยผ้าดิบ และด้วยกี่ทอมือ ซึ่งทอได้ช้ากว่ากี่กระตุกในปัจจุบัน

ทอผ้าสีเหลือง
ทอผ้าสีเหลือง

ผ้าที่ดีต้องไม่มีตำหนิ

ป้านาที่เชี่ยวชาญในการทอผ้าขาวม้าและทอผ้าซิ่น ยึดหลักในการทอผ้า ว่า “ผ้าทอที่ป้าทอจะทอโดยไม่ให้มีตำหนิ เช่น เส้นด้ายที่ขาดต้องรีบต่อ ต้องทอผ้าให้แน่น” โดยย้ำอีกว่า “ผลงานที่ดีต้องมีคุณภาพดี ไม่มีตำหนิ”

เส้นด้ายที่ขาดต้องรีบต่อ
เส้นด้ายที่ขาดต้องรีบต่อ

แท็กที่เกี่ยวข้อง

บทความที่เกี่ยวข้อง